Kernramp

Wat gebeurt er bij een kernongeval?

  • Er kan radioactief of onstabiel jodium vrijkomen dat via de luchtwegen of via het eten van besmet voedsel in het bloed terecht komt. De schildklier slaat dit radioactief jodium op tot ze ermee verzadigd is.
  • Door de voortdurende bestraling met radioactief jodium neemt de kans op kanker en andere aandoeningen van de schildklier aanzienlijk toe.
  • Vooral baby’s, jonge kinderen of ongeborenen lopen een verhoogd risico.

Wat is het nut van jodiumtabletten?

  • Door de schildklier vooraf te verzadigen met gewoon jodium, kan er geen radioactief jodium meer worden opgeslaan (cfr. een spons verzadigd met zuiver water, kan ook geen bezoedeld water meer opnemen). Op die manier bieden jodiumtabletten bescherming tegen radioactief jood .
  • De tabletten die gebruikt worden igv kernramp zijn tabletten van 65mg kaliumjodide (50 mg jodide).
  • Het innemen van jodium is een voorzorgsmaatregel die zelfs na het optreden van een nucleair ongeval niet altijd moet worden toegepast. Als inname nodig is brengt de overheid de bevolking op de hoogte via radio, TV, SMS, internet, luidsprekers,…
  • Jodiumtabletten beschermen uitsluitend tegen radioactief jood, niet tegen andere radioactieve stoffen die door het lichaam worden opgenomen zoals bv. cesium of strontium.

Doelgroep?

Het gebruik van jodiumtabletten is vooral belangrijk voor volgende groepen:

  • (Jonge) kinderen onder 18 jaar. Deze categorie heeft het meest kans om schildklierkanker te ontwikkelen na blootstelling aan radioactief jodium.
  • Zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven: de verhoogde gevoeligheid voor jodium is er al lang voor de geboorte van het kind.
  • Mensen tussen 18 en 40 jaar: zijn minder kwetsbaar en lopen een lager risico.

Volgende personen raadplegen best vooraf hun huisarts wat te doen in een noodsituatie:

  • Bij mensen ouder dan 40 jaar is het risico om schildklierkanker te ontwikkelen na blootstelling aan radioactief jodium zeer laag, terwijl het risico op stoornissen ter hoogte van de schildklier na inname van jodiumtabletten bij hen net groter is. Mensen ouder dan 40 jaar informeren zich best bij hun volgend bezoek aan de huisarts wat ze moeten doen in geval van een noodsituatie.
  • Mensen met schildklierproblemen (struma, hyperthyreoïdie, knobbeltjes) hebben na inname van jodiumtabletten ook een hoger risico op stoornissen ter hoogte van de schildklier en informeren zich ook best vooraf bij de huisarts.

Hoe neem je jodiumtabletten best in?

  • Afhankelijk van je leeftijd moet je een andere dosis innemen. Raadpleeg hiervoor de bijsluiter
  • Los de jodiumtablet op in een beetje water. Voeg deze oplossing toe aan een grotere hoeveelheid drank(bv. water, fruitsap of (moeder)melk)
  • Hoelang neem je jodiumtabletten best in? Doorgaans is een éénmalige inname voldoende, volg de aanbevelingen van de overheid.

Opmerking: Een plotse nucleaire ramp zoals die van Tsjernobyl is in onze kerncentrales hoogst onwaarschijnlijk. Tussen het moment waarop een ongeval zich voordoet en het moment waarop radioactiviteit in de omgeving vrijkomt, verloopt zo goed als zeker meer dan voldoende tijd om maatregelen te treffen.

Hoe kan je jezelf beschermen igv een kernramp?

Schuilen is steeds de beste bescherming tegen radioactief jodium en andere stoffen, ongeacht je leeftijd.

  • Ga naar binnen en blijf binnen.
  • Sluit ramen en deuren en zet ventilatiesystemen af. Neem bij voorkeur plaats in een centrale ruimte op het gelijkvloers. Muren en plafonds bieden een betere bescherming dan ramen.
  • Luister naar de aanbevelingen van de overheid via radio, TV, sociale media, officiële websites …

Wat kan je nu al doen om je te beschermen?

–> als je binnen een zone van 20 km rond een nucleaire installatie woont

–> In heel België krijgen families met kinderen en jongeren onder de 18 jaar, zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven het advies om jodiumtabletten in huis te halen.

Nog meer informatie vind je op www.nucleairrisico.be

(Bron tekst: omzendbrief fagg 2016 en 2018 + brochure fanc 2016 + tariferingsberichten 02/2016 + www.nucleairrisico.be)